Tabzert-ik ilaq ad d-tebnu taɣiwt-ik
Tetxellseḍ 50% n labur-ik i unabaḍ ay-itbennu iberdan deg yimukan ur tetwaliḍ ara. Atan anabaḍ-nniḍen.

Tabzert-ik ilaq ad d-tebnu taɣiwt-ik
Tetxellseḍ azal n uzgen n labur-ik d tabzert.
Tabzert n labur. Tabzert n uzenzi. Tabzert n texxamt. Tabzert n payroll. Tabzert n yiseɛan. Tabzert n ddnub. Tabzert n karbun. Yal aleɣ n unabaḍ yawi-d aḥric-is.
Tjebbreḍ akk yerna amḍan yessaweh. Di tuget n tmura isnernan, axeddam n tlemmast issuffuɣ 40 ɣer 55% n labur n tudert-is i wnabaḍ.
Tura steqsi-d iman-ik usteqsi ayebki. Acu i k-d-yegra seg-s?
Mačči tamurt. Mačci tikti tayilkamt n "ifuras unsiben." Kečč. Tabridiwt-ik. Taɣiwt-ik. Aɣerbaz i tedduyen arrac-ik. Aɣiwen iqerben uxxam-ik. Tafelwit i d tesseqdaceḍ.
I tuget n medden, tiririt d ezgi: drus i tella d uwellah.
Adrim n tbzert iteddu deg tɣabbat tabkat. Tetxellseḍ ɣer ufella. Iɣtasen ttwaxedmen deg umkan iggug fellak. Adrim yeffeɣ-d seg uksar, yetbennu abrid deg taɣiwt werǧin ad tezreḍ, yetfekka unadi werǧin ad teɣreḍ, yetxellis amaḍar i yessen ḥedd di tnabaḍt, yetbermel tasnaɛit i lobbystes uran asaḍuf.
Kra seg-s yetuɣal-d ɣer ɣur-k. Iɣerbazen unsiben llan. Iberdan llan. Asyaḍ, di tmura i t-sɛan, yella. Maca asefraq mačči iberreḥ, yerna tagri gar wayen i d-tefkiḍ d isnasen iqerben-ak tɛedda akk.
| Anida iteddu udrim n tbzert-ik (tamurt isnerni) | Aḥric |
|---|---|
| Tafrent / tasusinen timetti | ~25% |
| Tasyada | ~20% |
| Aselmed | ~12% |
| Imexdamen unsiben / asefrek | ~10% |
| Asegmes n urham | ~8–12% |
| Adfa | ~7–10% |
| Tafrut tunsibt (taɣelnawt) | ~5–8% |
| Iqettilat d isfaṛasen i tnezzin | ~5–7% |
| Wayeḍ / ilelli | ~5–10% |
| Tameɣuni n berra | ~1–2% |
Aysum yusan dyaman. Aɣbel d akken kra ulac-it n uwellah i bnadem i ittxellisen. Tuget n wayen i d-tefkiḍ yetlaqqay deg isefraqen n uleɣ aɣelnaw ur sɛan ara assaɣ ɣer tudert-ik ɛadi.
D nettan d aɣbel agdazel. Tetxellseḍ ssumat timeqranin deg unagraw i wassufuɣ ur tezmireḍ ad twaliḍ, ad t-tektaleḍ, neɣ ad t-tessɣiweḍ. Dɣa tɣileḍ yelhi, neɣ tɣileḍ yexser, akken yebɣa yelan usertan-ik. Ɣaqar i sin ttɣilen kan.
- The school three streets over
- The clinic in your district
- The library at the corner
- The transit stop two blocks down
- The hospital you'd go to
- A road in a region you'll never visit
- Subsidies for an industry
- A contractor with friends
D acu ma yili kra seg tebzert-ik, ahat 20 ɣer 30%, d tirti ɣef tafrut tadiganat tunṣibt i tezmreḍ ad twaliḍ? Taɣiwt-ik. Postal code-ik. Tabridiwt-ik.
Aɣerbaz tlata tezniqin yebɛan. Tasayrut deg tasiwt-ik. Tafelwit deg tigejdit. Asnaqal sin tezniqin akin. Asyada anida ar truḥeḍ s tidet ma yeḍra-d wayen.
Mačči iberdan deg taɣiwt-nniḍen werǧin ad tezreḍ. Mačči isfaṛasen i tnezzin ur sɛexdamen ḥedd i tessneḍ. Mačci imeḍfaren d imdukal n win i d-iqimen di tlemmast n tewlaya-k.
Asefel mgal anabaḍ-a d akken yettarra-d iɣiwen n tferrut s ifefa, iɣiwen n iyazyaten s tferrut s drus. Asefel-a yesseḥwaǧ asersen amezgar, maca atan ssbab i ur d-yeqqim ara.
Imdanen deg iɣiwen iguzeran ass-a ulac kra i d-yetawin. Tdrimt-nsen n tabzert teddu ɣer tɣabbat-nni tabkat. Anagraw n tura ur d-yettrar tabzert-nsen di lemkan n usyadi ifazen, yettrar tabzert-nsen di lemkan n isenfaren iserdasen, iɛqedat, d overhead. Igellil itxellis-d, akken ay yiwen-nniḍen, yawi-d s tlemmast wayen i d-yefka: aḥric n wayen i d-yefka, rnu aṭas n usebbɛem n usefrek.
Ddaw n unabaḍ anida tabzert tebennu taɣiwt-ik n tidet, anabaḍ yemxalef. Taɣiwt taguzert s 5,000 imezdaɣ i d-yettawin awannak ɛadi mazal tessuffuɣ-d imileyen n tdrimt n tbzert yal aseggas. Adrim-nni, deg umkan n ad iruḥ, ad yessigi s wuwellah amkan anida i tedirinin 5,000 yemdanen-nni. Tafelwit ad tettif. Tasayrut ad d-tergem asyadi wis-sin. Aɣerbaz ad yawi tinɛumin tijdidin. D imecṭaḥen, maca uwellah. Yerna ttalin aseggas mbaɛd aseggas.
Taɣiwt n umerkanti, s wawnaken meqqren d tbazert tameqqert, ad tebnu s teqdult. D tidet. Maca d nettan d anabaḍ i yeddan deg ssuq n texxamt sennig 50 iseggasen amaḍar, yerna tura, taɣiwt n umerkanti ttawi isnasen-is yerna tagm tabzert n taɣiwt taguzert deg uleɣ n tlemmast. Ddaw n unabaḍ ittwalen, ma ulac d kan, taɣiwt taguzert teḥrez ayen i d-tessufuɣ.
Mačci d tikti. Suis txeddem yakan unzul n tin.
Iswadawanen n Suis ssehbiren ɣef tuget n isengra n tbzert ɣer aleɣ n weɣir, yerna deg weɣir, ɣer aleɣ n yiɣiwen. Llan 26 yiɣiren d ugar n 2,000 yiɣiwen, aṭas d imecṭuḥen i ssnen ayen i bɣan imezdaɣ-nsen. Aɣelnaw n Suis ittxellis tabzert tafederalt, maca yetxellis daɣen tabzert tiɣirat d tin n tɣiwt, yerna aktem n wayen i ittxellis ittidruriy isnasen deg yimukan i izemmer ad iẓer.
Sin anabaḍen ttawin azal n udrim am-nettan. Ssemxalfa d akken tezmireḍ ad twaliḍ acu i d-tetxellseḍ.
Aneru d yiwen seg yiniraw n tfrut tunsibt ifazen mliḥ deg umaḍal isnerni. Itrnan n Suis tdduyent ɣef akud. Isyadiwen n Suis ɛunfen. Iblɛan unsiben n Suis yetwaherraen mliḥ. Yerna, yessekt, iswadawanen n Suis tt-fernen srid ɣef iɣtasen meqqren n tnefqit, aṭas n tikkal i useggas. Ma yebɣa weɣir ad isekw lpara amaynut, imezdaɣ tt-fernen. Ma yebɣa weɣir ad isfeqd asnaqal n usyada, imezdaɣ tt-fernen.
Mačči d anagraw akemmel. Suis tesɛa iɣilifen-is. Maca anabaḍ yetteddu: tabzert tetwaxlleṣ s uɣir, iɣtasen ttwaxedmen s uɣir, anaru d-yetwalan s uɣir. Aṛeggem n usmaqlal d aɣezfan ma yili tezmreḍ ad twaliḍ, di tudert-ik n yal ass, d acu ay-ixeddem udrim-ik.
Tuget n tmurin nniḍen isnernan uɣalent ɣer abrid amennaɣ. Iɣtasen tturyen deg uleɣ aɣelnaw. Tinefqit ttwafernen deg yimkanen iggugen ɣef imdanen i ittxellisen. Adrim n tbzert iruḥ ɣer tɣiwwa i sɛan imexdamen i werǧin ad reffsen ɣef wakal n iɣiwen i deg ttsefraqen adrim.
Yella umagrad ufuɣen ddaw, i tikwal ur d-yetili ara s wawal.
Ma tabzert-ik tebennu taɣiwt-ik, tesɛiḍ ssbab akken ad tt-tetxellseḍ. Tesɛiḍ ssbab i wxeddim yelhan ugar. Tesɛiḍ ssbab ad twaliḍ ad tezdɣeḍ deg uɣir yelhan, axaṭer mi tedduyt ɣer uɣir yelhan tabzert-ik tedda ad tebnu uɣir-nni daɣen, dɣa uɣir-nni ad ittlhu ugar. Aɣamem-ik ad iban. Assaɣ gar tergit d urewwah ad yetuɣal-d.
Ddaw n unagraw n tura, assaɣ-a yerẓa. Tetxedmeḍ ugar, tetawiḍ ugar, tetxellseḍ ugar n tbzert, yerna ulac kra n tideṭ i ittlḥun amkan i tezdɣeḍ. Acuɣer ad tetxedmeḍ ugar? Acuɣer ad tdduyt? Acuɣer ad ternuḍ deg taɣiwt-ik? Adrim-ik iteddu ɣer uɣawas federalt ur tefhim ara, ittwaseyyer sɣur medden ur tefren ara, irebḥ taɣiwa werǧin ad tezreḍ.
Imdanen tarrin-d s isnasen. Anagraw n tura n isnasen yeqqar: tabzert-ik d ssuma i tetxellseḍ ɣef ufurug n teznezduɣt deg tmurt, mačči d aderkun deg umkan i tezdɣeḍ s tidet. D anabaḍ yeqlibben ul. Yerna d nettan d aɛeqqu n waṭas n usrar asertan i nettwali deg tmura isnernan tura.
Anabaḍ i icudden tabzert ɣer ineggura iɣirayen iwallaen ad ibeddel ayagi. Imdanen ad ad bɣun ad d-fken ugar ma zemren ad walin acu i d-rebbḥen. Imdanen ur nebɣi ad d-fken ad sɛun isnasen iɣirayen drus, d ayen i ifuhmen. Imdanen i ttiḥawen ɣer uɣir igebren ad ḥawen s usirem belli aṛeqqem-nsen ad iɛiwen ad t-isegg, d nettan akken d ayen nebɣa.
Anabaḍ yexdam ad iban am wayagi
Anabaḍ federalt yetif aḥric n tbzert i taluft tunsibt n tidet n unaman, adfa, tasertit n berra, asnaqal gar tewlayin, ttribunaten, tasertit n iqectaqen. Ahat 40 ɣer 50% n ujmaɛ akk n tbzert. Ayen yegran yettwasefraq s uɣir.
Aḥric aɣir yebbeḍ gar uleɣ n temdint d uleɣ n taɣiwt. Yal taɣiwt (yetwafsar am amkan n uɣerbaz, neɣ am postal code) tesɛa lpara i ddu d tbzert i d-tessufuɣ imezdaɣ-is. Lpara-nni tessufuɣ-d iɣerbazen, tisayrutin, tifelwit, urti, tafrut tamecṭuḥt deg taɣiwt-nni.
Imezdaɣ ttfernan amek ara sefraqen lpara n tɣiwt, aṭas n tikkal i useggas. Asekkud amaynut neɣ ifekken igerrzen n imexdamen di tasayrut? Taɣiwt tefren. Asaru n ubrid neɣ asɛuden n imedlamen ugar? Taɣiwt tefren. Asefren d asnyaf, lpara temecṭuḥet aṭas akken ad tesɛu lmena, yerna aneru yetwala deg yiwen neɣ sin n iseggasen.
Taɣiwt n yal tikkelt tefren ɣer tarrayt n trira tagrist yerna teǧǧa tafrut-is ad teɣli ad yili ɣur-s tafrut tagusda i d-tetwala. Taɣiwt i d-tessigi deg iɣerbazen d tisayrutin-is ad telhi. Imdanen ad walin ayagi yerna ad ɛeẓlen ɣef tin. Timdinin ad bdunt tnaɣent ɣef tikara n iɣiwen-nsent, akken yiwumi ad nnaɣen ass-a ɣef ssumat n tbzert.
Awi-t-id ɣer wakkal-ik. Bni-t anida tezmreḍ ad t-twaliḍ.
Tetxellseḍ azal n uzgen n labur-ik i uwannak yal aseggas n tudert-ik n axxedam. Ilaq ad tezmreḍ ad tinniḍ s uḍad ɣef kra teẓmreḍ ad twaliḍ tinniḍ: dinna iruḥ.
Mačci d iqerwaḍ iɣelnawen yusan. Mačci d iberdan deg tlemmast n ulac. Mačci d iɛqudaten i imdukal n unabaḍ. Mačci d unadi i d-iqḍeyen di 2014 i mazal yettwarya.
Tafelwit. Tasayrut. Asnaqal. Aɣerbaz. Acemma i ar tedduḍ skud tedduyt ɣer wxeddim yerna teẓriḍ aleɣmu-k yelha-d ad t-id-yebnu.
Mačci d tikti tradikalt. D anabaḍ yelan tugatiyat seg uqbel awsen n umetḥir n tlemmast deg 20-rad amḍan-iseggasen. D anabaḍ i mazal yexdem di Suis. D ayen i d-iqaren tuget n medden, ma ttustqsan s wezgen, anida bɣan ad iruḥ udrim-nsen.
Akkenni i tetuɣal tabzert d agcmas deg umkan n tabzart.